Water is van vitaal belang, ook voor de democratie

Posted by & filed under .

Foto: Frank Vranckx

Foto: Frank Vranckx

Het Europees burgerinitiatief

De Europese Commissie luistert sinds 1 april 2012 naar uw advies over de ontwikkeling van het EU-beleid dankzij het Europees burgerinitiatief (ECI / European Citizens Initiative). Een initiatief kan door elke EU-burger gestart worden en moet op 1 jaar tijd minstens 1 miljoen steunbetuigingen ontvangen van EU-burgers uit minimaal 7 van de 27 EU-landen om aanvaard te worden voor behandeling in het Europees Parlement. Na deze behandeling krijgt de Europese Commissie dan 3 maanden de tijd om een antwoord klaar te hebben of en hoe zij gevolg zal geven aan het burgerinitiatief. U las dat goed, de Europese Commissie is volgens deze procedure in principe helemaal niet verplicht om initiatieven in wetsvoorstellen te vertalen.

Maar goed, ondertussen is een eerste initiatief onder de naam ‘right2water’ goed op weg en zijn de organisatoren er reeds in geslaagd om in 6 maanden tijd meer handtekeningen te verzamelen dan vereist. De inzet is dan ook iets wat iedereen aangaat, namelijk het beheer van en de toegang tot water, waarvan het belang in de toekomst op wereldschaal enkel nog zal toenemen. Ook binnen Europa is over waterbeheer nogal wat te doen sinds de financiële crisis en de besparingsgolf die daarop volgde.

Water privatisering als crisismaatregel

Als onderdeel van de noodhulp verplichtte de Trojka landen als Portugal en Griekenland al om hun watervoorzieningen te verkopen aan private bedrijven waarna de factuur voor de consument in sommige gevallen op slag zo’n 400% duurder werd. De Europese Commissie wil hiermee naar eigen zeggen de vrije markt laten spelen maar het is hoe dan ook opvallend dat zij zich liet adviseren door mensen die belangen verdedigen van bedrijven die baat hebben bij privatisering. De enige winnaars in dit proces zijn grote multinationals die in deze markt een buitenkans zien om hun winsten op te drijven en kleine ondernemingen geen kans laten.

Right2water wil dergelijke praktijken een halt toe roepen en pleit om water niet in private handen te laten vallen als handelswaar maar het te aanzien als een publiek goed en een mensenrecht. Na de kaap van 1 miljoen handtekeningen te halen kondigden de organisatoren aan hun resterende tijd te gebruiken om het aantal steunbetuigingen te proberen verdubbelen. In de eerste plaats om er zeker van te zijn dat er 1 miljoen geldige handtekeningen worden geteld door de controlerende autoriteiten zodat het kan worden voorgelegd aan het Europees Parlement.

Het Internationale jaar voor Watersamenwerking

Het initiatief krijgt alvast heel wat extra aandacht doordat de Verenigde Naties het jaar 2013 hebben uitgeroepen tot het Internationale jaar voor Watersamenwerking. Door de stijgende vraag naar water vanwege de bevolkingsgroei, de groeiende economische ontwikkeling en tekorten als gevolg klimaatverandering, vereist beheer van deze kostbare eindige grondstof een deftig kader voor internationaal coöperatief management. Aangezien dat nu ontbreekt bij een groot deel van de internationaal gedeelde waterbassins zal dit erg belangrijk zijn om iedereen de toegang tot water te garanderen.

Vermeldenswaardig is dat ook instellingen zoals de Wereldbank, het Internationaal Monetair Fonds en de Wereldhandelsorganisatie deel uitmaken van de drijvende krachten achter de privatisering van water in arme landen, ook al stelt men in de praktijk veelal stijgende prijzen en slechtere waterkwaliteit vast na zo’n privatisering

GGO’s en/of agro-ecologie

De agricultuur is goed voor zo’n 70 tot 80% van alle watergebruik ter wereld dus milieuactivisten wijzen o.a. op het belang van agro-ecologie. Dit houdt kort gezegd in dat men niet langer enkel intensief zou focussen op productieverhoging voor economische groei maar vooral op het veranderen van consumptiepatronen en het voorkomen van overconsumptie en verspilling.

Een Amerikaans rapport (Global Water Security) waarschuwde vorig jaar eveneens voor globale toenemende spanningen door instabiele waterbevoorrading maar zag heel andere oplossingen voor het probleem. Het impliceert bijvoorbeeld het gebruik genetisch gemanipuleerde gewassen die beter bestand zijn tegen droogtes als één van de belangrijke te ondernemen stappen. Overigens gaat het ervan uit dat in de toekomst gewassen zodanig gemanipuleerd kunnen worden dat deze maar half zoveel water meer nodig zouden hebben en dat verder onderzoek kan leiden naar gewassen die in zout water kunnen groeien.

Test voor de Europese democratie

Uiteraard valt over water nog veel meer te zeggen maar ik hoop dat het belang van het Right2water initiatief reeds tot u doordringt aangezien het de EU tracht te motiveren zich meer in te spannen om universele toegang tot water en sanitaire voorzieningen te verzekeren. Ook is dit initiatief een eerste beproeving voor de werking van het ECI, dat in het leven is geroepen om meer democratie in Europa te bewerkstelligen door burgers actief te betrekken. De stappen die men moet ondernemen om een initiatief succesvol te voltooien zijn niet bepaald laagdrempelig maar het is alvast een stap in de goede richting. Desondanks blijft het zeer spijtig dat de Europese Commissie niet verplicht is om initiatieven in wetsvoorstellen te vertalen.

Als u het initiatief nog niet steunde, klik dan op deze link

De officiële website van het initiatief

De officiële website van het ECI

UN International year of water cooperation (officiele website)

—————————————-

Geschreven door Luc Nielandt (20 februari 2013)

Geraadpleegde bronnen en aanvullende informatie:

Wat is een Europees burgerinitiatief?

One million in Europe sign for water as a publicservice.

Hoe Europa heimelijk uw leidingwater tot een koopwaar wil omvormen.

Group to world bank: Stop funding water privatization.

US intelligence report: Expect water wars soon.

Shutting the spigot on private water: The case for the world bank to divest.

In defense of food sovereignty: Stop water grabbing!

NATO warned against strikes on Lybia’s ‘great river’

Water privatization in Latin America

Water under the bridge: how the Oslo agreement robbed the Palestinians

UN kicks off year promoting international cooperation on water management

Wat is agro-ecologie?

Video’s:

EU-burgers krijgen de kans om wetgeving te initiëren

Money Water Privatization

Water, een mensenrecht of een basisproduct?

Water is a human right

E-books & brochures:

UN International year of water cooperation

Reclaiming Public Water

Water is van levensbelang, niet van kapitaal belang

Infographics:

UNESCO Fresh water for all

Water: cooperation or competition?

Virtual water

Every last drop

Gaza water confined and contaminated

Which nations consume the most water?

Petities:

Overige lopende Europese burgerinitiatieven

Save Greek water from privatization